นิทานชาดก

นิทานชาดก

            ชาดก  หมายถึงเรื่องราวในอดีตชาติของพระพุทธเจ้า  ที่พระองค์ตรัสแสดงเป็นเสมือนนิทานประกอบการเทศน์ เพื่อยกตัวอย่างของพระองค์ในอดีตมาเล่ากำกับการแสดงธรรม เพื่อให้ผู้ฟังได้เข้าใจยิ่งขึ้น  ลักษณะของการตรัสชาดกได้แก่ การยกมาเปรียบเทียบกับเหตุการณ์ปัจจุบันเพื่อให้เข้าใจดีขึ้น  การยกมายืนยันเหตุการณ์ปัจจุบันให้มีน้ำหนักน่าเชื่อถือขึ้น  การกล่าวถึงอดีตให้ผู้ฟังมีจิตคล้อยตาม และเห็นคุณเห็นโทษในสิ่งที่กระทำอยู่  เป็นต้น

            ดังนั้น ชาดกที่พระพุทธองค์ตรัสแสดงนั้น เป็นเรื่องในชาติก่อนๆ ของพระพุทธองค์  ชาติที่ใกล้ปัจจุบันมากที่สุด ได้แก่ ทศชาติ อันเป็นสิบชาติสุดท้าย ก่อนได้เกิดมาเป็นพระสิทธัตถะ เช่น เรื่องพระเวสสันดร  สุวรรณสาม  มหาชนก  มโหสถ  เป็นต้น

            พระพุทธเจ้ารู้เรื่องราวต่างๆ ในอดีตชาติ ได้อย่างไรนั้น  เพราะพระองค์ได้บรรลุญาณ ๓ เมื่อก่อนตรัสรู้ (หรือวิชชา ๓) และผู้ที่จะได้บรรลุญาณนี้ ไม่เฉพาะแต่พระพุทธเจ้าเท่านั้น พระอรหันต์ทั่วไปก็บรรลุได้  ญาณทั้งสามนั้นได้แก่  ๑) ปุพเพนิวาสานุสติญาณ  สามารถระลึกชาติได้  ๒) จุตูปปาตญาณ  สามารถรู้อดีตชาติและชาติหน้าของคนอื่นได้  และญาณที่ ๓) อาสวักขยญาณ  ญาณที่สามารถกำจัดอาสวะกิเลสได้  ดังนั้นการระลึกอดีตชาติได้นั้นเป็นเรื่องธรรมดาของผู้ได้ญาณดังกล่าว

โดย พระมหาบุญเพียร ปุญญวิริโย
จากสื่อคอมพิวเตอร์ช่วยสอน (CAI)
ชุด พุทธประวัติ ฉบับ CD-ROM
จัดทำโดย
ศูนย์บริการวิชาการ
มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตเชียงใหม่
ห้องเรียนวัดศรีบุญเรือง อำเภอฝาง จังหวัดเชียงใหม่

 




แสดงความคิดเห็นที่นี่

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *